ABD Başkanı Donald Trump, İran ile gerilimin sürdüğü bir dönemde Hürmüz Boğazı'nın geleceğine ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Trump, ABD'nin boğazın kontrolünü üstlenmesi ve güvenliği sağlaması gerektiğini savunarak bunun karşılığında maddi kazanç elde edilmesini istedi.
Fox News'e telefonla bağlanan Trump, Washington'un Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü ele alacağını öne sürerek, 'Boğazın kontrolünü elimize geçireceğiz ve muhtemelen biz yöneteceğiz. Boğazın koruyucusu olacağız. Belki de kendimize boğazın koruyucu meleği diyeceğiz' ifadelerini kullandı.
ABD'nin yaklaşık 50 yıldır boğazın güvenliğini sağladığını ancak bunun karşılığında herhangi bir gelir elde etmediğini savunan Trump, artık bu durumun değişmesi gerektiğini belirtti. Trump, boğazdan geçen gemilerden nasıl ücret alınacağı ya da bunun hangi hukuki zemine dayanacağı konusunda ise ayrıntı paylaşmadı.
Trump'ın açıklamaları, ABD ile İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki yetki ve kontrol tartışmalarının sürdüğü bir dönemde geldi. İran, boğazdaki deniz trafiğini yönetme ve gemilerden geçiş ücreti alma hakkına sahip olduğunu savunurken, ABD ise uluslararası seyrüsefer serbestisini gerekçe göstererek bu iddiayı kabul etmiyor. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı da yaptığı açıklamada, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kontrol etmediğini ifade etti.
Dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz taşımacılığının önemli bir bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı'nda son dönemde yaşanan gerilim, enerji piyasalarında da endişeleri artırdı. ABD ile İran arasında yeniden tırmanan karşılıklı saldırılar ve gemi trafiğindeki azalma, petrol fiyatlarının yükselmesine neden oldu.
Trump açıklamalarında İran yönetimine yönelik sert ifadeler de kullandı. İranlı yöneticileri eleştiren Trump, ülkenin ABD saldırıları karşısında ağır kayıplar verdiğini ileri sürdü. Eski ABD başkanları Barack Obama ile Joe Biden'ı da eleştiren Trump, İran'ın bu dönemlerde güç kazandığını iddia ederek, ülkenin nükleer silaha sahip olmaya çok yaklaştığını öne sürdü.
Öte yandan İran, ABD'nin Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin açıklamalarına sert tepki gösterdi. İran Silahlı Kuvvetlerinin ortak harekâtlarını yöneten Hatemü'l Enbiya Merkez Karargâhı, Washington'un boğazın yönetimine müdahalesine izin vermeyeceklerini açıkladı.
Karargâh Sözcüsü Ebrahim Zolfaghari, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, ABD'nin Hürmüz Boğazı'nın yönetimine müdahalesini kabul etmeyeceklerini belirterek, Tahran'ın güvenliğini tehdit ettiğini düşündükleri her türlü deniz faaliyetlerine sert karşılık vereceklerini söyledi.
Zolfaghari ayrıca, ABD'ye askeri veya lojistik destek sağlayacak ülkelerin de İran'ın ulusal güvenliğine karşı hareket etmiş sayılacağını ifade etti. İranlı yetkili, ABD'nin müdahalesinin sürmesi ve bölge ülkelerinin Washington'a destek vermesi halinde çatışmaların tüm bölgeye yayılabileceği uyarısında bulundu.