İran devlet televizyonu, Tahran ile Washington arasında müzakere edilen ve 'gayriresmi ilk çerçeve taslağı' olarak tanımlanan mutabakat metnine ulaşıldığını açıkladı.
İran medyasında 'İslamabad Mutabakat Çerçevesi' olarak adlandırılan belgenin henüz kesinleşmediği belirtilirken, Tahran yönetiminin karşı tarafın yükümlülüklerini somut biçimde yerine getirdiğini görmeden herhangi bir adım atmayacağı ifade edildi.
İran devlet televizyonu, tarafların 60 gün içinde nihai anlaşmaya varması halinde mutabakatın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla bağlayıcı hale gelebileceğini öne sürdü.
Taslak metinde Hürmüz Boğazı'na ilişkin düzenlemelerin de yer aldığı aktarıldı. Buna göre İran'ın, Umman Sultanlığı ile koordinasyon içinde ticari gemi trafiğinin yönetiminde rol üstleneceği belirtildi. Ticari geçişlerin savaş öncesi seviyeye en geç bir ay içinde dönmesi hedeflenirken, seyrüsefer özgürlüğüne ilişkin maddelerin askeri gemileri kapsamadığı ifade edildi.
Metinde ayrıca ABD askeri unsurlarının İran çevresinden çekilmesi, İran'a yönelik deniz ablukasının kaldırılması ve yaptırımların hafifletilmesine yönelik adımların da bulunduğu kaydedildi.
Söz konusu iddialar, İran ile ABD arasında Pakistan, Katar ve Umman'ın arabuluculuğunda yürütülen dolaylı müzakerilerin sürdüğü dönemde gündeme geldi.
Son günlerde Amerikan ve İsrail basınında tarafların geçici bir anlaşmaya yaklaştığı yönünde haberler yayımlanmıştı. Bu anlaşmanın ateşkesin uzatılması, Hürmüz Boğazı'nın yeniden tam kapasiteyle açılması ve İran'a yönelik bazı ekonomik kısıtlamaların hafifletilmesi gibi maddeleri içerebileceği belirtilmişti.
Önceki haberlerde ise İran'ın nükleer programı ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarına ilişkin taahhütleri karşılığında, Tahran'a ait dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve petrol satışlarına yönelik daha geniş muafiyetler tanınmasının gündemde olduğu aktarılmıştı.
Taslak anlaşmaya ilişkin iddialar, bölgedeki gerilimin küresel enerji piyasalarına etkisine yönelik kaygıların arttığı bir dönemde ortaya çıktı. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, küresel enerji güvenliği açısından kritik önem taşıyor.
Ancak tüm iddialara rağmen Washington ve Tahran'dan şu ana kadar nihai anlaşmaya ilişkin ortak resmî bir açıklama yapılmadı. Tarafların özellikle nükleer ve askeri yükümlülüklerin uygulanmasına ilişkin başlıklarda görüşmeleri sürdürdüğü belirtildi.




